#သုံးပါးတစ္ဆူ_ထာဝရဘုရား_ယုံၾကည္ရျခင္း

- ပထမအပိုင္းမွာ သုံးပါးတစ္ဆူ ထာဝရဘုရား 

ယုံၾကည္မႈ အယူဝါဒ( Doctrine)ကို သမၼာက်မ္းစာ အဓိကအေျခခံၿပီး ေဆြးႏြေးတင္ျပခဲ့ၿပီး ျဖစ္လို႔ ဒုတိယပိုင္းကို ခရစ္ယာန္သမိုင္း အေျခခံၿပီး

ဆက္လက္ေဆြးႏြေး တင္ျပလိုပါတယ္။ ေဝဖန္

ေဆြးႏြေးမႈအားလုံး ဝမ္းသာစြာ ႀကိဳဆိုပါတယ္။

- ခရစ္ယာန္ယုံၾကည္ျခင္းဆိုတာ ဒဏၰာရီ ပုံျပင္

ဇာတ္လမ္းေတြကို အေျခခံထားျခင္း မဟုတ္ဘဲ ခိုင္လုံတဲ့ သမိုင္းသက္ေသ အေထာက္ထားမ်ား

ကို အေျခခံထားတဲ့ ယုံၾကည္ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။

ဓမၼသစ္က်မ္းကိုၾကည့္ရင္ သမိုင္းဆိုင္ရာ အမွန္တရား ခိုင္မာမႈ၊ တိက် မွန္ကန္မႈ၊ တိက်တဲ့ တစ္ ဆင့္ ကူးယူမႈ၊ စစ္မွန္တဲ့ ဝိေသသလကၡဏာမ်ား

နဲ႕ သာဘာဝလြန္ အျဖစ္ပ်က္မ်ားစြာ စုေပါင္းၿပီး

တည္ေဆာက္ထားတဲ့ က်မ္းျဖစ္ပါတယ္။ ကမၻာ့

ေရွးက်မ္းမ်ားအနက္ စစ္ေဆးမႈအခံရဆုံးေသာ

ဘာသာေရး က်မ္းျဖစ္ၿပီး ေလ့လာမႈအမ်ားဆုံး

က်မ္းလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ခရစ္ယာန္မဟုတ္တဲ့

သမိုင္း နဲ႕ ေရွးေဟာင္းသုေတသန ပညာရွင္မ်ား

စြာကလည္း က်မ္းစာရဲ႕ သမိုင္းအေထာက္ထား

မွန္ကန္မႈကို ေထာက္ခံသေဘာတူခဲ့ၾကပါတယ္။

ေရွးေဟာင္းသုေတသန ပညာရွင္တစ္ဦး ျဖစ္တဲ့

Dr. Gabriel Barkay က ဓမၼသစ္က်မ္း ေလာက္

သမိုင္းဆိုင္ရာ တိက်မွန္တဲ့ ေရွးေဟာင္းက်မ္း

မရွိဘူးလို႔ေတာင္ မွတ္ခ်က္ျပဳ ခဲ့ပါတယ္။ 

- ဒါ့ေၾကာင့္ မအေအာင္ သမိုင္းကို သိရမယ္ဆိုတဲ့ စကားအတိုင္း မိမိ ယုံၾကည္ကိုးကြယ္ ေနတဲ့

သုံးပါးတစ္ဆူ ထာဝရဘုရား(Trinity) အယူဝါဒ

(Doctrine) နဲ႕ ပတ္သတ္ၿပီးေတာ့ ခရစ္ယာန္ သ မိုင္းကိုအေျခခံၿပီး ေလ့လာေဆြးႏြေးတင္ျပျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။

(၂) #ခရစ္ယာန္သမိုင္းမွ_သက္ေသမ်ား

- သုံးပါးတစ္ဆူ ထာဝရဘုရား (Trinity) ဆိုတာအသင္းေတာ္ေကာင္စီက ထီထြင္ခဲ့ျခင္းသာျဖစ္

ေၾကာင္း ယုံၾကည္တဲ့ အဖြဲ႕လည္း ရွိပါတယ္။ ဒါမွမဟုတ္(Edict of Milan) လို႔ေခၚတဲ့ ခရစ္ယာန္ ဘာသာကို တရားဝင္အျဖစ္ သတ္မွတ္ေပးခဲ့တဲ့

ေရာမအင္ပါယာကို အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့တဲ့ Constantine the Great ( ေအဒီ ၃၀၆ - ၃၃၇) ပေယာဂေၾကာင့္ သုံးပါးတစ္ဆူ ထာဝရဘုရားကို ခရစ္ယာန္မ်ား

လက္ခံယုံၾကည္ျခင္းျဖစ္တယ္လို႔ ထင္ျမင္ယူဆ 

သူေတြလည္း ရွိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္လို႔ ထင္ျမင္ယူဆခ်က္ ဆိုတာက ယူဆခ်က္သာျဖစ္ၿပီး လုံးဝမွန္တယ္ သတ္မွတ္လို႔မရတဲ့အတြက္ျငင္းပယ္ လို႔ မရတဲ့သမိုင္းမွတ္တမ္းမ်ား စနစ္တက်ေလ့ လာ ဖို႔ေတာ့လိုပါတယ္။

- ပထမပိုင္းမွာ ကြၽန္ေတာ္ေျပာခဲ့တဲ့ အတိုင္းပါပဲ သုံးပါးတစ္ဆူ ထာဝရဘုရား(Trinity) ဆိုတဲ့ ဒီစ ကားလုံးကို (ေအဒီ ၁၈၀) ခန႔္မွာ အႏၱိအုတ္ၿမိဳ႕က အသင္းေတာ္ကို ဦးေဆာင္ခဲ့တဲ့ အသင္းေတာ္ရဲ႕ ဖခင္ႀကီးျဖစ္တဲ့ Theophilus ေရးသားခဲ့တဲ့ (To Autolycus 2:15)စာေစာင္မွာ  ပထမဦးဆုံးေတြ႕ ရွိရပါတယ္။ ေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ အသင္းေတာ္ဖခင္ႀကီးျဖစ္တဲ့ Tertullian (ေအဒီ ၁၅၅- ၂၄၀) ေရးသားခဲ့တဲ့(Against Praxeas 2) စာေစာင္မွာ အမ်ားဆုံးေတြ႕ရၿပီး သုံးပါးတစ္ဆူထာဝရ ဘု ရား ယုံၾကည္မႈက မွန္ကန္ေၾကာင္း ခုခံကာကြယ္ခဲ့ပါတယ္။ဒါဆိုရင္ တမန္ေတာ္မ်ားအားလုံး မရွိၾကေတာ့တဲ့ေနာက္ပိုင္း ကနဦးအသင္းေတာ္မ်ားက သူပါးတစ္ဆူ ထာဝရဘုရား (Trinity) ယုံၾကည္လက္ခံၾကသလား ဆိုတာ ဆက္လက္ေလ့လာၾကရေအာင္။

- ေရွးကနဦး ခရစ္ယာန္မ်ားက သုံးပါးတစ္ဆူ ထာဝရဘုရား (Trinity) ဆိုတဲ့ စကားလုံး မသုံးၾကလို႔ သုံးပါးတစ္ဆူ ထာဝရဘုရား မယုံၾကည္ၾကဘူး ဆိုတာက သေဘာထား က်ဥ္းေျမာင္း

လြန္းတဲ့ ယူဆခ်က္သာ ျဖစ္ပါတယ္။ဒါေၾကာင့္

သုံးပါးတစ္ဆူ ထာဝရဘုရား (Trinity) ဆိုတဲ့ စ ကားလုံး မသုံးခဲ့ၾကေပမယ့္ သူပါးတစ္ဆူ ထာဝ ရဘုရား တည္ရွိမႈကိုေတာ့ ယုံၾကည္လက္ခံၾကေၾကာင္း တိက်ခိဳင္လုံတဲ့ သမိုင္း အေထာက္ အထားမ်ားစြာ ရွိပါတယ္။

ပထမဦးဆုံးအခ်က္က ဓမၼသစ္က်မ္းမွာ သုံး

ထားတဲ့ ခမည္းေတာ္(Father)ဆိုတာ ဂ်ဳးလူမ်ိဳး 

မ်ားျဖစ္ျဖစ္ ခရစ္ယာန္မ်ားအားလုံး ႁခြင္းခ်က္မရွိ ေဆြးႏြေးစရာ မလိုေအာင္ကို ထာဝရဘုရား (Yehweh) ျဖစ္ေၾကာင္းကို ယုံၾကည္ လက္ခံၾကပါတယ္။ 

 ဒုတိယအခ်က္က သားေတာ္ ( ေယ႐ူခရစ္ ေတာ္) ကို ထာဝရဘုရား( Yehweh) အျဖစ္ယုံ ၾကည္လက္ခံထားၾကပါတယ္။

- တမန္ေတာ္ရွင္ေယာဟန္ရဲ႕ တစ္ပည့္အရင္းလို႔

သတ္မွတ္ၾကတဲ့ Polycarp ( ေအဒီ ၆၅- ၁၅၅) ရဲ႕

(Philippians 12:2) စာေစာင္မွာ ထာဝရဘုရား

(Yehweh)ျဖစ္တဲ့ ေယ႐ူခရစ္ေတာ္လို႔တိက်စြာ

ရည္ၫႊန္းထားပါတယ္။

- တမန္ေတာ္ ရွင္ေယာဟန္ရဲ႕ တစ္ပည့္ ေနာက္တစ္ဦးျဖစ္တဲ့ Ignatius (ေအဒီ ၅၀-၁၁၇) ေရး

သားခဲ့တဲ့ (letter to the Ephesian and Letter to the Rome) စာေစာင္ေတြမွာ သခင္ေယ႐ူခ ရစ္ေတာ္ကို ငါတို႔၏ထာဝရဘုရား(Yehweh)လို႔ အႀကိမ္းေပါင္းမ်ားစြာ သုံးႏႈန္းထားတာ ေတြ႕ရပါတယ္။

- ေနာက္ထပ္ အေစာဆုံး ကနဦးအသင္းေတာ္ရဲ႕ ဖခင္ႀကီးမ်ားျဖစ္တဲ့ (ေအဒီ ၁၈၀) ေသဆုံးခဲ့တဲ့

Melito of Sardis၊ ခရစ္ယာန္ ယုံၾကည္ျခင္းကို

ခုခံ ကာကြယ္ခဲ့တဲ့ Justin Martyr( ၁၀၀-၁၆၅)၊

Polycarpရဲ႕တစ္ပည့္ျဖစ္သူ Irenaeus of Lyons

(ေအဒီ ၁၄၀-၂၀၂)၊ က်မ္းတတ္ျဖစ္တဲ့ Clement of Alexandria( ၁၅၀-၂၁၅)၊ (၃) ရာစုရဲ႕ က်မ္းပ ညာရွင္ျဖစ္တဲ့ Hippoly of Rome ( ၁၇၀ -၂၃၅)

တို႔က တညီတၫြတ္တည္း သားေတာ္ (ေယ႐ူခ ရစ္ေတာ္) က ထာဝရဘုရား( Yehweh) အျဖစ္

႐ူျမင္ ကိုးကြယ္ၾကေၾကာင္း ခိုင္လုံစြာ ေတြ႕ရပါ

တယ္။

တတိယ အခ်က္က သန႔္ရွင္းေသာ ဝိညာဥ္ေတာ္ကို ထာဝရဘုရား( Yehweh) လို႔ ယုံၾကည္

လက္ခံ ကိုးကြယ္ခဲ့ၾကပါတယ္။ကေနဦးအသင္း

အသင္းေတာ္မွာ သန႔္ရွင္းေသာ ဝိညာဥ္ေတာ္၏

ထာဝရဘုရား( Yehweh) ျဖစ္ျခင္းနဲ႕ ပတ္သက္ၿပီး ေဆြးႏြေးျငင္းခံမႈ မရွိေလာက္ေအာင္ကို ယုံ ၾကည္လက္ခံ ကိုးကြယ္ခဲ့ၾကပါတယ္။

- တမန္ေတာ္ ရွင္ေယာဟန္ရဲ႕ တစ္ပည့္ျဖစ္တဲ့ Ignatius (ေအဒီ ၅၀-၁၁၇) ေရးသားခဲ့တဲ့ (letter to the Ephesian, The epistle of Ignatius to the Philadelphians, Letter to the Rome) စာ ေစာင္ေတြမွာ အရာခပ္သိမ္းကို ပိုင္သအုပ္စိုးတဲ့

" သန႔္ရွင္းေသာဝိညာဥ္ေတာ္ ထာဝရဘုရား " လို႔

မ်ားစြာ ေရးသားေဖာ္ျပခဲ့ၾကပါတယ္။

- ေနာက္ၿပီး က်မ္းပညာရွင္ ျဖစ္တဲ့ Clement of Alexandria( ၁၅၀-၂၁၅)၊ သူပါးတစ္ဆူ ထာဝရ ဘုရား ယုံၾကည္မႈ ခုခံကာကြယ္ခဲ့တဲ့ Tertullian ( ေအဒီ ၁၅၅- ၂၄၀)၊ Origen (ေအဒီ ၁၈၅-၂၅၄)၊ Novatian ( ေအဒီ ၂၁၀-၂၈၀)၊ Dionysius(၂၀၀-

၂၆၅)တို႔က အႀကိမ္ေပါင္းမ်ားစြာ သန႔္ရွင္းေသာ ဝိညာဥ္ေတာ္ကို ထာဝရဘုရား(Yehweh)အျဖစ္

သုံးႏႈန္းထားတာ ေလ့လာေတြ႕ရွိရပါတယ္။

- သမိုင္းမွတ္တမ္း( Documentry) မ်ားစြာ အရ သံသယကင္းစြာျဖင့္ ယုံၾကည္လက္ခံလို႔ ရတာက ေရွးကနဦး ခရစ္ယာန္မ်ားက

 ခမည္းေတာ္ကို ထာဝရဘုရား(Yehweh)

 သားေတာ္ကို ထာဝရဘုရား(Yehweh)

 ဝိညာဥ္ေတာ္ကို ထာဝရဘုရား(Yehweh)

- လို႔ ယုံၾကည္လက္ခံ ကိုးကြယ္ခဲ့ၾကပါတယ္။

- ကနဦး အသင္းေတာ္ဖခင္မ်ား ေရးသားခဲ့ၾကတဲ့ ခမည္းေတာ္၊ သားေတာ္ ႏွင့္ သန႔္ရွင္းေသာ ဝိညာဥ္ေတာ္ ေရးသားေဖာ္ျပတဲ့ စာေစာင္တိုင္း

ကို ေလ့လာရင္ သုံးပါးကြဲျပားျခားနားမႈ ရွိတယ္

ဆိုတာယုံၾကည္ၾကေၾကာင္းကို သူတို႔ေရးသားမႈ စကားလုံး ပုံစံေတြကို ေလ့လာရင္ သိျမင္နိုင္ပါတယ္။ ခမည်းဝောာ်၊ သားေတာ္၊ဝိညာဥ္ေတာ္

လို႔ေျပာတိုင္းမွာ ဂရိလို (kai) ျမန္မာလို (ႏွင့္)

ဒါမွမဟုတ္ Comma ( , ) ကို အသုံးျပဳၿပီး မတူ ညီတဲ့ ပုဂၢိုလ္မ်ားျဖစ္ေၾကာင္းကို ေဖာ္ျပထားခဲ့

ၾကေၾကာင္း ေတြ႕ရပါတယ္။

- ရွင္ေပါလု ေဖာ္ျပတဲ့ (ဖိလိပၸိ ၂:၆- ၁၁) က်မ္းခ်က္ကို Carmen Christi လို႔ ေခၚၾကၿပီး ရွင္ေပါလု ခရစ္ယာန္မျဖစ္ခင္က တည္ရွိၿပီးသား ခရစ္ယာန္ ဓမၼေတး(Hymn) ျဖစ္ေၾကာင္း က်မ္း

ပညာရွင္မ်ား လက္ခံထားၾကၿပီး ေယ႐ုစလင္

အသင္းေတာ္ရဲ႕ ဓမၼေတး(Hymn) စာအုပ္မွျဖစ္

နိုင္ေၾကာင္း ယုံၾကည္ၾကပါတယ္။

ထို #သခင္သည္(ခရစ္ေတာ္) ဘုရားသခင္ ၏ သဏၭာန္ေတာ္ႏွင့္ ျပည့္စုံေတာ္မူသည္ျဖစ္၍၊ #ဘုရားသခင္(  Father) ႏွင့္ၿပိဳင္ေသာ အမႈကို လုယူျခင္း အမႈဟူ၍ မထင္မမွတ္လ်က္ပင္၊မိမိအသေရကိုစြန့္၍အေစခံကြၽန္ ၏ သဏၭာန္ကိုယူေဆာင္လ်က္၊ လူကဲ့သို႔ေသာ အျဖစ္၌ ဘြားျမင္ျခင္းကို ခံေတာ္မူ၏။

- ဒီက်မ္းခ်က္(သို႔) ေရွးကနဦး ဓမၼေတး(Hymn)

ၾကည့္ရင္ သားေတာ္က ထာဝရဘုရားျဖစ္ၿပီး 

ခမည္းေတာ္ ထာဝရဘုရားနဲ႕ အတူတည္ရွိကာ

မတူညီတဲ့ ပုဂၢိုလ္ျဖစ္ေၾကာင္း ထင္ရွားစြာေတြ႕ရ

ပါတယ္။ ခရစ္ယာန္မ်ား စုေဝးၿပီး ဒီလိုဓမၼေတး (Hymn) သီဆိုခ်ီးမြမ္းၾကကာ အတူစားေသာက္တတ္ၾကတာကို ေရာမအင္ပါယာရဲ႕ အႀကံေပးအရာရွိျဖစ္တဲ့ Pliny the Younger (ေအဒီ ၆၁ - ၁၁၃) က မွတ္တမ္းတင္ ေရးသားခဲ့ေၾကာင္းကို ေလ့လာေတြ႕ရွိ ရပါတယ္။

-( ေအဒီ ၁၄၀ ) ခန႔္မွာ ေရွးကနဦး အသင္းေတာ္ ဖခင္မ်ား ေရးခဲ့ၾကတဲ့ ခရစ္ယာန္ ယုံၾကည္ျခင္း

အက်ဥ္းခ်ဳပ္ျဖစ္တဲ့ တမန္ေတာ္မ်ား၏ ဓမၼၾသဝါဒ(Apostles Creed) ရဲ႕ (၁၀)ေၾကာင္းေျမာက္ မွာ သခင္ခရစ္ေတာ္က ခမည္းေတာ္ လက္ယာဖက္မွာ ထိုင္ေၾကာင္းကို ေရးသားေဖာ္ျပထားပါ

တယ္။ ဒီဓမၼၾသဝါဒမွာ ခမည်းဝောာ်၊ သားေတာ္ ၊ သန့္ရွင္းေသာ ဝိညာဥ္ေတာ္ ကိုယုံၾကည္ၾကၿပီး

သီျခားပုဂၢိုလ္ျဖစ္ေၾကာင္းကိုလည္း ေဖာ္ျပထား

ပါတယ္။

- ဒါဆိုရင္ ေရွးကနဦး ခရစ္ယာန္မ်ားက ဘုရားသုံးဆူ ကိုးကြယ္တာလားဆိုၿပီး ဒြိဟ ျဖစ္စရာရွိပါတယ္။ အေျဖကေတာ့ ဂ်ဳးဘာသာမွ စတင္ခဲ့ တဲ့ ခရစ္ယာန္ဘာသာက တစ္ဆူ မကေသာ ကိုး ကြယ္တဲ့ ဝါဒ (Polytheism)ကို ဆန႔္က်င္တဲ့ ဘာ သာျဖစ္ပါတယ္။ဓမၼေဟာင္းက်မ္းမွ စၿပီးေတာ့ သခင္ခရစ္ေတာ္၊ တမန္ေတာ္မ်ားေခတ္ နဲ႕ ယခုအခ်ိန္ထိ ဘုရားတစ္ဆူတည္း ကိုးကြယ္တဲ့ဝါဒ 

(Monotheism) ကိုသာ လက္ခံ ယုံၾကည္ၾကပါတယ္။ ဒီေၾကာင္းအရာနဲ႕ ပတ္သက္ၿပီး ပထမဦး

ဆုံး Council of Nicaea (ေအဒီ ၃၂၅) အတိုင္မွီ

စနစ္တစ္က် ရွင္းလင္းထားျခင္း မရွိခဲ့ၾကဘူး။ အေၾကာင္းရင္းကေတာ့ ခရစ္ယာန္ ဘာသာက တရားမဝင္ဘာသာျဖစ္ခဲ့ၿပီး အျမစ္ျပတ္ ေခ် မႈန္း သတ္ျဖတ္၊ ညွင္းပန္းႏွိပ္စက္ ခံစားေနရတဲ့အခ်ိန္ျဖစ္ပါတယ္။ ေရာမအင္ပါယာက ခရစ္ ယာန္ဘာသာကို  (ေအဒီ ၃၁၃) ေဖေဖာ္ဝါရီလမွာ Edict of Milan ဆိုၿပီး တရားဝင္ဘာသာ အ ျဖစ္သတ္မွတ္ခဲ့ၿပီး ေနာက္မွာ လြဲမွားတဲ့ အယူ ဝါဒ ေတြကို စတင္ရင္ ဆိုင္ ေျဖရွင္းလာခဲ့ ၾကပါတယ္။

- ပထမဦးဆုံးကေတာ့ ခရစ္ေတာ္ (သားေတာ္)

က ထာဝရဘုရား မဟုတ္ဘဲ ဖန္ဆင္းခံျဖစ္ၿပီး

ေကာင္းကင္တမန္မ်ားထက္ ႀကီးျမတ္သူျဖစ္

ေၾကာင္း ယုံၾကည္ခဲ့တဲ့ အီဂ်စ္မွ အသင္းေတာ္လူႀကီးျဖစ္တဲ့  Ariuse ( ေအဒီ၂၅၀- ၃၃၆) ရဲ႕လြဲ

မွားတဲ့ အယူဝါဒနဲ႕ စတင္ခဲ့ပါတယ္။ ဒီအယူဝါဒ

စတင္ျပန႔္လာၿပီးေနာက္ အင္ပါယာကိုဦးေဆာင္ ခဲ့တဲ့ Constantine the Great(ေအဒီ၃၀၆ - ၃၃၇)

ကိုယ္တိုင္ အသင္းေတာ္ေခါင္းေဆာင္ျဖစ္ၾကတဲ့

Bishops မ်ားဖိတ္ေခၚၿပီး ျပႆနာကို ေျဖရွင္း

ေစခဲ့ပါတယ္။ Bishops ေပါင္း ( ၃၀၀)ခန႔္ တက္ေရာက္ခဲ့ၾကၿပီး တက္ေရာက္ခဲ့တဲ့ Bishops အ မ်ားစုက ညင္းဆဲခံရတဲ့  အမာ႐ြက္မ်ား၊အက်ိဳး အကန္းမ်ားျဖစ္ေၾကာင္း သမိုင္းမွတ္တမ္း အရသိရွိရပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ သိဖို႔လိုတဲ့အခ်က္က ယုံၾကည္မႈ အယူဝါဒအသစ္ျပဳလုပ္ဖို႔ မဟုတ္ဘဲ ရွိၿပီးသား အယူဝါဒဆန႔္က်င္ၿပီး တိုက္ခိုက္ခံေနရလို႔ ေျဖရွင္းဖို႔ကို အစည္းအေဝး ဖိတ္ေခၚျခင္းသာ ျဖစ္ပါတယ္။ အသင္းေတာ္ ေကာင္စီတက္ေရာက္လာၾကတဲ့ အသင္းေတာ္ ေခါင္းေဆာင္မ်ားအားလုံးက သားေတာ္ (ေယ႐ူခရစ္ေတာ္) က ခမည်းဝောာ် ထာဝရဘုရားနဲ႕  တစ္လုံးတဝ တည္ရွိၿပီး ပုဂၢိုလ္ေတာ့မတူေၾကာင္း၊ သခင္ခရစ္ေတာ္က ထာဝရဘုရားပုံ ေဆာင္ျခင္းမ်ိဳး မဟုတ္ဘဲ ထာဝရဘုရားျဖစ္ေၾကာင္းကိုက်မ္း စာ သြန္သင္မႈ အေျခခံကာၿပီး တစ္ညီတၫြတ္ ေထာက္ခံ သေဘာတူခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒီေန႕ေခတ္ ဒီလြဲမွားတဲ့ အယူဝါဒျဖစ္တဲ့ (Arianism) ကို ျပန္ လည္အသက္သြင္းတဲ့အဖြဲ႕ကေတာ့ ေယေဟာဝါ

သက္ေသမ်ား( Jehovah's witnesses) ျဖစ္ပါတယ္။

- သန႔္ရွင္းေသာ ဝိညာဥ္ေတာ္ကို ပုဂၢိုလ္အျဖစ္လက္မခံတဲ့ ျပႆနာရွိလာၾကျပန္လို႔ Council

Of Constantinople ( ေအဒီ ၃၈၁) မွာျပန္စုေဝး

ၿပီး ဝိညာဥ္ေတာ္က ထာဝရတည္ရွိတဲ့ ပုဂၢိုလ္

ျဖစ္ေၾကာင္း သေဘာတူခဲ့ၾကကာ Ariuse ရဲ႕

အယူဝါဒကို မိစ္ဆာဒိ႒ိ(Heresy )အျဖစ္သတ္မွတ္

ခဲ့ၾကပါတယ္။ သုံးပါးတစ္ဆူ ထာဝရဘုရား က

က်မ္းစာမွာ သြန္သင္တဲ့ အယူဝါဒျဖစ္ေၾကာင္း

သေဘာတူခဲ့ၾကၿပီး ခရစ္ယာန္ ယုံၾကည္ျခင္းအ က်ဥ္းခ်ဳပ္ျဖစ္တဲ့ Nicene Creed ကိုလည္း ေရး

သားခဲ့ၾကပါတယ္။ (၃) ရာစုေလာက္မွာ သုံးပါး

တစ္ဆူ ထာဝရဘုရား(Trinity) ကို လက္မခံတဲ့ Sabellius က ထာဝရဘုရား တစ္ဆူသာရွိၿပီး

ထို ထာဝရဘုရားက ခမည္းေတာ္၊ သားေတာ္၊ သန႔္ရွင္းေသာ ဝိညာဥ္ေတာ္ ပုံစံအျဖစ္ ထင္ရွား

ျခင္းျဖစ္ၿပီး သီးျခား ပုဂၢိုလ္မရွိဘူးဆိုတဲ့ အယူဝါကို သြန္သင္ခဲ့ပါတယ္။ ဒီ အယူဝါဒကိုေတာ့ Sabellianism (သို႔) Modalism လို႔ေခၚၾကၿပီး (၄)ရာစု အသင္းေတာ္ေကာင္စီႏွင့္ အျခားအသီး သီးေသာ အသင္းေတာ္ေကာင္စီမ်ားကမိစ္ဆာဒိ႒ိ (Heresy )အျဖစ္ သတ္မွတ္ ႐ူံ႕ခ်ခဲ့ၾကပါတယ္။

ဒီေန႕ေခတ္  ဒီလြဲမွားတဲ့ အယူဝါဒလို႔ သက္မွတ္

ထားခဲ့ (Modalism)ကို ျပန္လည္ အသက္သြင္းတဲ့ အသင္းေတာ္ကေတာ့ United Pentecostal

Church ( UPC) ႏွင့္ United Apostolic Church 

(UAC) ျဖစ္ပါတယ္။

- ဒါေၾကာင့္ သုံးပါးတစ္ဆူ ထာဝရဘုရား ႏွစ္ျခင္း မဂၤလာ (Trinitarian Baptism) ျဖစ္တဲ့ 

ခမည္းေတာ္၊ သားေတာ္၊ သန႔္ရွင္းေသာ ဝိညာဥ္ေတာ္ နာမေတာ္အားျဖင့္သာ ကနဦးေခတ္မွာ 

ႏွစ္ျခင္းေပးခဲ့ၾကပါတယ္။

- နိဂုံးခ်ဳပ္ၿပီး အက်ဥ္းခ်ဳပ္ေျပာရရင္ ေရွးကန ဦး အသင္းေတာ္မွာ ခမည္းေတာ္၊ သားေတာ္၊ သန႔္ရွင္းေသာ ဝိညာဥ္ေတာ္ လို႔သုံးစြဲရျခင္းက

ထာဝရဘုရား၌ တစ္လုံးတစ္ဝတည္း ညီၫြတ္စြာရွိေၾကာင္းကို ေဖာ္ျပလိုျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။

- ထိုထာဝရဘုရားမွာ ပုဂၢိုလ္သီးျခားစြာ ရွိၾကၿပီး ခမည္းေတာ္က လူသားေတြကို ကယ္တင္ဖို႔

သားေတာ္ကိုေစလြတ္ၿပီး သားေတာ္ကသန႔္ရွင္း ေသာဝိညာဥ္ေတာ္ ေစလႊတ္ခဲ့ပါတယ္။ ေသခ်ာ

တာကေတာ့ အသင္းေတာ္ ဖခင္မ်ားက ငါးသုံးေကာင္ေပါင္း တစ္ေကာင္ မျဖစ္ဘူးဆိုတာကို ေကာင္းေကာင္းသိၾကေပမယ့္ တမန္ေတာ္မ်ား

၏ သြန္သင္မႈ(က်မ္းစာ)ကို အေျခခံၿပီး ခမည္းေတာ္က ထာဝရဘုရား၊ သားေတာ္ကို ထာဝရ ဘုရား၊ ဝိညာဥ္ေတာ္ကိုလည္း ထာဝရဘုရား ယုံၾကည္ၿပီး တစ္ဖက္မွာက တစ္ဆူတည္းေသာ ထာဝရ ဘုရားဆိုၿပီး ရွင္းလင္းစြာ သြန္သင္ထားလို႔ သူတို႔အဆုံးသက္ဖို႔က သုံးပါးတစ္ဆူထာဝရ ဘုရားက လြဲၿပီး အျခားနည္းလမ္း မရွိပါဘူး။

 

- ခရစ္ေတာ္ႏွင့္ တမန္ေတာ္မ်ား၏ သြန္သင္မႈ

ကိုအေျခခံၿပီး ကေနဦးအသင္းေတာ္က ခိုင္မာစြာျဖင့္ သုံးပါးတစ္ဆူ ထာဝရဘုရား(Trinity)ကို ယုံၾကည္ကိုးကြယ္ ခဲ့ၾကလို႔ ယေန႕ခ်ိန္ထိ ဆက္ လက္ ကိုးကြယ္ၾကပါတယ္။ က်မ္းစာမွတ္တမ္းမ်ား ႏွင့္ သမိုင္းမွတ္တမ္းမ်ား အရ သုံးပါးတစ္ဆူထာဝရဘုရား(Trinity)က ခရစ္ယာန္ဘာသာ ယုံၾကည္မႈ ရဲ႕ ႏွလုံးသားျဖစ္လို႔ ခရစ္ယာန္မ်ား

အားလုံး ေလ့လာဖို႔လိုတဲ့ အယူဝါဒ(Doctrine) 

ျဖစ္ေၾကာင္းကို အားလုံးကို သိေစလိုပါတယ္။

- ေမတၱာျဖင့္

- ရွိုင္းကိုကိုလင္း( SLT)

( ေနာက္ဆုံး တတိယပိုင္းဆက္ရန္)

(#မွတ္ခ်က္ စာေရးသူ၏ သုေတသနစာတမ္း

( Thesis) ျပဳစုေနသည့ အစိတ္အပိုင္းျဖစ္လို႔ ခြင့္ျပဳခ်က္မရဘဲ Copy ကူးျခင္း သည္းခံပါ။)

#ကိုးကား

- The Forgotten Trinity by James White 

- Father,Son, and Holy Spirit by Bruce Ware

- Answering Islam by Norman L.Geisler and

  Abdul Saleeb 

- History of Christian Doctrine by Louis 

  Berkhof 

- Church History in Plain Language by      

  Bruce L. Shelley 

- Dictionary of Early Christian Belief by

  David W. Bercot 

- Nine Early Church Father Who Taught 

  Jesus is God by Tim Barnett 

- Dictionary of Theological Terms by Alan

  Cairns 

- ESV Study Bible 

- Photo design by BroShay